خبر یزد

آخرين مطالب

نخستین های طهران/21

نخستین عزاداری رسمی در تهران را شاهزاده صفوی اجرا کرد شهرداری تهران

نخستین عزاداری رسمی در تهران را شاهزاده صفوی اجرا کرد
  بزرگنمايي:

خبر یزد - نخستین تکیه رسمی تهران برای عزاداری عاشورا و شهادت سرور و سالار کربلا 400 سال پیش در زمانی که شاه تهماسب صفوی حصار تهران را به دور آن کشید توسط خواهر شاه تاسیس شد.

درست است که تهرانی‌ها از همان روزی که اسلام به ری آمد شیعه را انتخاب کردند، درست که در پایتخت امروز ما از نخستین حمام و تکیه تهران تنها نامی به جای مانده که در راسه‌ای از بازار است اما همه کتاب‌های تاریخی شهادت می‌دهند که نخستین تکیه‌ای که برای عزاداری اباعبدالله الحسین در این شهر ساخته شد توسط دختر شاه اسماعیل و خواهر شاه تهماسب درست بعد از ساخته شدن حصار شهر بود و به همین اعتبار هم به تکیه خانم مشهور شد.
تکیه در لغت به معنی جایی برای آرام گرفتن بود. این لغت بعدها به جایی اطلاق شد که برای انجام آداب مذهبی استفاده می‌شد. صوفیان مکان‌هایی که در آن عبادت می‌کردند را تکیه می‌دانستند. از آن جایی که صفویه گرایش زیادی به صوفیه داشتند این مکان را به محلی برای انجام مراسم مذهبی در نظر گرفتند. یکی از مهمترین مراسمی که شاه اسماعیل و شاه تهماسب به برگزاری آن اهتمام ویژه داشتند عزداری امام حسین (ع) و یارانش در محرم و صفر بود. پس عجیب نیست که درست بعد از ساخته شدن حصار تهران نخستین بنایی که در این شهر ساخته شد تکیه و البته مدرسه و حمامی بود که به آن پیوسته شده بود.
نام این تکیه و حمام در منابع زیادی آمده است اما آن چه امروز ما از این تکیه قدیمی می‌دانیم فراتر از نامش نمی‌رود. این که حتی کدام یک از دختران چهارگانه شاه تهماسب و به چه دلیل این تکیه را در تهران ساخته نیز چیزی نیست که تاریخ درباره آن صحبت کرده باشد. می‌دانیم که شاه اسماعیل 5 پسر و 4 دختر داشت که نام‌هایشان عبارت است از پری خانم، مهین بانو؛ شاه زینب خانم، فرنگیس خانم. برخی از منابع تاریخی نوشته‌اند کوچکترین دختر شاه اسماعیل زنی ادیب و شاعر بود و با همسر سلطان سلیمان، پادشاه عثمانی در باب تحکیم پایه های صلح و گسترش روابط و مناسبات سیاسی بین دو کشور ایران و عثمانی مکاتبه کرد. همسر سلطان عثمانی که از نفوذ او در دربار شاه طهماسب خبر داشت پاسخ نامه هایش را می داد. شاه نیز اغلب با وی مشورت می کرد و تا حد مصلحت اندیشی به وی اعتماد داشت و در تمامی امور کشوری و تجاری و اقتصادی نظرش را جویا می شد، حتی گاهی بدون رأی او کاری انجام نمی داد . به همین دلیل می‌شود حدس زد که این همان خواهر شاه است که مدرسه و حمام و تکیه را ساخت و وقف مردم تهران کرد. البته به نظر می‌رسد آن چه او وقف کرده حمام و مدرسه بوده اما آن از تغییر و تحولات در طی چهارصد سال باقی ماند همین تکیه بود که حالا همین هم نیست. این تکیه درست انتهای شمال شرقی حصار شهر و در جایی قرار داشته که امروز به عنوان بازارچه نایب‌السلطنه آن را می‌شناسیم.
حجت بلاغی در تاریخ تهران نوشته است:« اما اولین بنایی که پس از تکمیل بنای باروی شاه تهماسب در تهران ایجاد شده است تکیه، مدرسه و حمام خانم است که برحسب امر خواهر شاه تهماسب بنا شده است. از این آثار تکیه و حمام باقی است اما مدرسه خانم در حمله افغان ها به تهران خراب شد. بعد صاحب دیوان در جای آن حسینیه‌ای بنا کرد که اکنون مدرسه‌ای معروف به فرهنگ در همان محل است. موقوفات مربوط به این تکیه عبارت است از سه باب دکان مسجد گذار و حمام خانم و تکیه به مساحت 300 متر در بخش 9 عولاجان.»
تکیه خانم تا پیش از ساخت تکیه دولت تکیه رسمی تهران بود و شاه در زمانی که در تهران بود به این تکیه می‌آمد و عزادارای و تعزیه‌خوانی را می‌دیدید. حالا از مجموعه خانم حمام آن مانده است. حمامی که هیچ نشانی از روزگار قدیم ندارد.
پژوهشگر: فرزانه ابراهیم زاده


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

کرونا ما را به بیکاری مبتلا کرد

برگزاری وبینار حماسه زنان از عاشورا تا اربعین

حمایت از بهداشت باروری زنان، کلید سلامت جامعه

سخنگوی سازمان بهداشت جهانی تشریح کرد: جزئیات برنامه WHO برای تولید و توزیع واکسن کرونا

برگزاری وبینار "انتقال تجارب کارآفرینی زنان و معرفی الگوهای موفق در دانشگاهها"

طرح جدید سازمان همکاری اسلامی برای توانمند سازی زنان در جهان اسلام

استقبال دانشجویان و زنان خانه‌دار از طرح ملی توسعه مشاغل خانگی

اقتصاد جنسیت بردار است؟!

بودجه منهای زنان

عدالت جنسیتی ورزشی تاکید ابتکار در بخش ورزش بانوان/ اجرای شاخص های عدالت جنسیتی را رصد می کنیم

دعوت ابتکار برای شرکت در جشنواره زن و علم و جایزه مریم میرزاخانی

دیدگاه رهبر انقلاب درباره اهمیت احقاق حقوق زنان

قانون چه حمایتی از زنان و دختران مورد خشونت می کند؟

نیاز تقویت بیشتر زنان کارآفرین در شرایط کرونا

یزد با 684 بیمار بستری در رتبه اول در زمینه ابتلا به کرونا قرار داد

حادثه تلخی که چهار نفر را راهی بیمارستان کرد

اجرای تصمیات ستاد کرونا الزامی است / برپایی نقاهتگاه بیماران کرونایی در بافق

موافقت با آزادی مرد همسرکش 13سال بعد از قتل

آخرین وضعیت پرونده قاضی منصوری

تحقیق و تفحص از نهاد ریاست‌جمهوری کلید خورد

بهترین فیلم های هالیوودی با موضوع انتخابات + عکس

بازدید مدیران شهری از پروژه‌ خیالستان زندگی باغ ایرانی سازور

بهبود یافتگان کرونا در شهرداری منطقه سه به پویش"اهدای پلاسما" پیوستند

بهره‌برداری از فاز نخست پایانه اکباتان؛ نیمه دوم 1399

میدان فرهنگ نو نوار می شود

همکاری نکردن مردم مهریز دلیل افزایش آمار بیماران کرونایی است

خرید تجهیزات جدید امداد و نجات برای تهران

نشست شهردار منطقه 16 با دبیران شورایاری محلات 9گانه

آمادگی کامل شهرداری تهران برای بارش های پاییزی

13 هزار قطعه بچه‌ماهی قزل آلا در استخرهای بهاباد رهاسازی شد

نفرات برتر ورزش پهلوانی المپیاد مجازی یزد معرفی شدند

استان یزد، پیشتاز ابتلا به کرونا در کشور

افزایش آمار بستری های مشکوک به کرونا در استان / 61 بیمار مشکوک به کرونا در بخش اورژانس بیمارستان‌ها

خرید امتیاز یک باشگاه لیگ برتری، شرط فدراسیون دوچرخه‌سواری برای شرکت در مسابقات پیست

ابتلای قریب به 13 هزار یزدی به کرونا/ پلمپ 198 واحد صنفی متخلف طی یک ماه گذشته

مکلف به اجرای سند تحول بنیادین آموزش و پرورش‌ هستیم

مصدومیت دریافت کننده تیم والیبال شهداب برطرف شد

انتقاد امام جمعه یزد از کاهش بودجه فرهنگی / هر کجا بودجه کم می‌آید‌ اول به سراغ بودجه‌های فرهنگی می‌روند

استاندار یزد در حوزه پدافند غیرعامل ‌استاندار برتر کشور شد

یزد در آموزش تهدیدات تروریستی زیستی سرآمد کشور است

پایان برداشت سوغاتی‌های خندان اردکان

اجرای طرح امین در مدارس یزد را حمایت می‌کنیم /ل زوم ارزیابی و گزینش مبلغان

یزد رتبه اول در زمینه ابتلا به کرونا/ بستری 684 بیمار کرونایی در یزد

یزد رتبه اول در زمینه ابتلا به کرونا/ بستری 684 بیمار کرونایی در بیمارستانها

امام جمعه یزد؛ مسئولان توجه به تربیت دینی را در اولویت امور قرار دهند

اجرای طرح امین در مدارس یزد را حمایت می‌کنیم/ لزوم ارزیابی و گزینش مبلغان

ثبت افزایش 17 درصدی مصرف سی‌ان‌جی در استان یزد

60 درصد یزدی ها از ماسک استفاده می کنند/ یزد رتبه اول شیوع کرونا به نسبت جمعیت

لزوم مشارکت حوزه علمیه برای تحقق سندتحول آموزش و پرورش

اجرای طرح آمران سلامت در جمعیت هلال احمر استان یزد