خبر یزد

آخرين مطالب

علم‌گردانی، آیین کهن دهستان سبزدشت بافق در محرم مقالات

علم‌گردانی، آیین کهن دهستان سبزدشت بافق در محرم
  بزرگنمايي:

خبر یزد - یزد – عزاداران دهستان سبزدشت بافق با برگزاری آیین کهن علم‌گردانی، نذورات مردم را برای طبخ آش در صبح تاسوعا جمع‌آوری می‌کنند.

در این آیین یکی از عزاداران، عَلم آقا ابوالفضل عباس(ع) را از زمین بلند می‌کند و در محل تسمه ای که به همین منظور به کمربسته، قرار می‌دهد و با نوحه‌خوانی یک پیر غلام دسته عزاداری علم گردان به حرکت در می‌آید.
نوحه‌خوان بیت‌های حزن‌انگیز (زبان حال زینب کبری(س)) از واقعه کربلا را در رثای اباعبدالله (ع) می‌خواند و بقیه عزاداران از زن و مرد، جوان و کودک که بانظم خاص پشت سردسته عزاداری حرکت می‌کنند بیت اول را با صدای بلند جواب می‌دهند.
غریب یا حسینم شهید شد حسینم . چرا جان برادر سر نداری ؟ یا مظلوم حسینم یا محروم حسینم. چرا انگشت و انگشتر نداری؟ یا مظلوم حسینم یا محروم حسینم . غریب یا حسینم . شهید شد حسینم. عریان یا حسینم عطشان یا حسینم.
به‌ این‌ ترتیب علم در تمام کوچه‌ها به حرکت درمی‌آید و مردم که با صدای نوحه‌خوان و فریاد بازخوانی عزاداران متوجه علم‌گردانی می‌شوند آنچه نذر کردند آماده کرده و به مسئولان جمع‌آوری نذورات تحویل می‌دهند.
حبوبات، ذبح گوسفند، و مواد لازم برای پخت آش حسین (ع) ازجمله نذوراتی است که اهالی روستاهای دهستان سبزدشت بافق در این آئین ادا می‌کنند
زنان روستایی قبل از رسیدن دسته علم‌گردانی، جلوی در خانه و قسمتی از کوچه را آب و جاروب کرده و اسپند دود می‌کنند.
اگر علم درِ خانه پیرزن فقیری نرود او با شیون به رئیس هیئت‌امنای مسجد مراجعه می‌کند و می‌گوید منو به کنیزی امام حسین (ع) قبول نداشتید؟ و اندکی وجه نقد برای خرید به قول خودش نمک آش حسین می‌پردازد.
کالاهای سبک مانند حبوبات توسط جوانان روستا با گاری‌دستی از کوچه‌ای به کوچه دیگر و نهایتاً به انبار مسجد حمل و لاشه گوسفندان ذبح‌شده نیز با وانت به یخچال انتقال داده می‌شود.
علم‌گردانی معمولاً یک روز است اما چون برخی از افراد ، در منزل حضور ندارند یک‌بار دیگر قبل از تاسوعا تکرار می‌شود.
پس‌ از اینکه نذورات مردم جمع‌آوری شد تعدادی زن داوطلب برای پاک کردن حبوبات و شستشوی آن‌ها و چند مرد هم برای قطعه‌قطعه کردن لاشه‌های گوسفند و بریدن گوشت، دست‌به‌کارمی شوند.
شب تاسوعا با توجه به تعداد عزاداران و خانوارهای روستا، چندین دیگ آش بار گذاشته می‌شود و با روشن کردن هیزم و کنده خشکیده درخت آش طبخ و برای صبحانه مردم آماده می‌شود.
رئیس هیئت‌امنای مسجد جامع روستای بشکان به ایرنا گفت:سنت علم‌گردانی کهن‌ترین آداب مردم این روستاست که شاید قرن‌های قدمت داشته باشد.
حسین رشیدی افزود: پدر و اجدادم همیشه در برگزاری این مراسم حضور داشتند و علم را به حرکت درمی‌آوردند.
وی تصریح کرد: صبح تاسوعا وقتی‌که آش حسین پخته و آماده شد بلند گوی مسجد اعلام می‌کند تا هر خانواده به‌تناسب جمعیتی که دارد ظرف به محل طبخ بیاورد و آش تحویل بگیرد.
رشیدی خاطرنشان کرد: آئین علم‌گردانی آن‌قدر با خلوص نیت، نوحه‌های محزون و عزاداری عاشقانه برگزار می‌شود که در دل کودک و نوجوان جای گرفته و این فرهنگ پیوسته از نسلی به نسل دیگر منتقل می‌شود.
وی تصریح کرد: هرسال در ماه محرم به‌ویژه تاسوعا و عاشورا بیش از 2 هزار نفر از اهالی این روستا که در شهرهای تهران، کرج، یزد، بافق، کرمان و مشهد ساکن هستند برای برگزاری آئین عزاداری سید و سالار شهیدان حضرت ابی‌عبدالله (ع) به زادگاه خود می‌آیند.
علم سازه‌ای از چوب است که در دو قسمت عمودی آن به‌صورت مدور برای آویختن پارچه خراطی‌شده و در بالا یکدست فلزی که نماد دست‌بریده ابوالفضل العباس (ع) قرار دارد و قسمت پائین سازه چوب صاف و اندازه است که در محل تسمه کمر علم گردان قرار می‌گیرد.
این علم هرسال با پارچه‌های نذری به رنگ سبز، سیاه، سفید و قرمز تزئین می‌شود.
دهستان سبز دشت با چهار هزار و 500 نفر جمعیت در فاصله 105 کیلومتری مرکز شهرستان بافق واقع‌ شده است.
شهرستان 50 هزارنفری بافق در فاصله 110 کیلومتری جنوب شرق یزد قرار دارد.
7543/ 6197
اصغر عسکری


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

یزد و دست‌آوردهای سفری با رنگ و بوی توسعه

شلوغ ترین خیابان دنیا ؟!

نگاهی به منزلگاه امام رضا (ع) ابرکوه در روز ولادت آن حضرت

نقطه‌ کور پیر شدن جمعیت ایران چیست؟

بالای 99 درصد پزشکان یزدی، کارتخوان دارند

آشنایی، مهمترین مرحله قبل از ازدواج است

یاقوت سرخ تفت، گرفتار در برزخ سرما

امام‌ حسین (ع)، برای نقد قدرت یزید قیام کرد

کلاه گشاد دلالان زمین بر سر اهالی یک شهرک تازه‌ساز روستایی در یزد

آرامگاه نخستین شاعر سیاسی‌سُرای یزدی نیازمند ساماندهی است

گردشگری مذهبی از گفتار تا واقعیت

چرا اقتصاد ایران صحنه رفت و آمد چالش‌های تکراری است؟

سرطان؛ نه خوشبین باشیم و نه نگران

پذیرش 30 مقاله در اولین همایش ملی سایه‎های فیروزه‌ای در یزد

لبخند پسته به اقتصاد یزد/محصولی که بزودی خاتم را جهانی می‌کند

هویت جا مانده در قفای فراموشی

روز عصای سفید/ حس می‌کنم لطافت باران را

پیاده‌روی اربعین جلوه‌ای از زندگی جهادی/هیئت‌ها جریان ساز باشند

نخلستان های بافق سمبل سخاوت ، بخشندگی و پایداری است

کشاورزی بافق، زیر سایه سنگین معادن

افزون بر 2 هزار عنوان کتاب و مقاله به جشنواره میراث مکتوب یزد رسید

کودکانی که با خوشبختی قهرند!

عناوین مهم روزنامه روز سه‌شنبه پیمان یزد

احیای سنت پاییزه «سرکشی از پشت‌بام‌ خانه‌های تاریخی» در یزد

داستان آب در یزد؛ هرسال دریغ از پارسال

شهر دوچرخه‌ها جایی برای عابران ندارد

نگاهی به عناوین مهم روزنامه پیمان یزد

آب انبارهای شهر یزد/درآمدی بر پیشینه کارکرد و ساختار آنها

سهم اندک ایران از بازار جهانی تراش سنگ‏‌های قیمتی

به اهدای عضوم من امضا دهم

انتقاد یک نشریه محلی استان یزد از مسئولان تفت

ضرورت بازگشت پساب فاصلاب تفت به این شهر

پرواز هفتمین قلب در روز عاشورا

268851 دانش آموزیزدی در کلاس‌های درس حاضر شدند

ضرورت نگاه روانشناسانه به کلاس اولی ها

سلب قدرت تعقل و خلاقیت از کودکان/سیستم انگلیسی آموزش تغییر کند

عنوان‌های مهم روز دوشنبه روزنامه محلی پیمان یزد

روش‌های پرداخت در تجارت و بازرگانی بین‌الملل

اتاق امام حسین(ع) کجاست؟

فرخی را با دهان دوخته در اینجا زندانی كردند...

علم‌گردانی، آیین کهن دهستان سبزدشت بافق در محرم

ماه محرم

میگوی تازه چه خصوصیاتی دارد؟

/گزارش/ عزاداری محرم در یزد، حسینیه ایران

عجب بندی سرودی بهر زینب

نگاهی به عناوین مهم روزنامه محلی پیمان یزد

شهیدان رجایی و باهنر نماد ماندگار وحدت ملت و دولت است

لذت جنگل‌نوردی در دل کویر

طولانی‌ترین قنات کشور در مرکز جغرافیای ایران جاری است

فرار 50 ساله‌ی یزدی‌ها از گرمای تابستان با دسری خاص و ارزان‌