خبر یزد

آخرين مطالب

بادگیر، هویتی غیرقابل سرقت فرهنگي

بادگیر، هویتی غیرقابل سرقت
  بزرگنمايي:

خبر یزد - یزد نخستین شهرخشت خام و دومین شهر تاریخی جهان است و با عنوان هایی از جمله شهر بادگیرها، «قنات، قنوت و قناعت»، دوچرخه ها، دارالعباده وحسینیه ایران شناخته می شود.

بافت تاریخی این شهر 750 هکتار مساحت دارد که 200 هکتار آن 18 تیرماه 1396 در سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) ثبت جهانی شد.
با توجه به غنای یزد از لحاظ بناهای فرهنگی و تاریخی، تاکنون علاوه بر بافت تاریخی، چهار اثر دیگر شامل باغ‌های دولت آباد یزد و پهلوان پور مهریز و قنات‌های زارچ و حسن آباد در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.
استان یزد با یک میلیون و 138 هزار نفر جمعیت در مرکز جغرافیایی ایران قرار دارد و دارای 2 هزار و 270 هکتار بافت تاریخی و 6 هزار و 500 اثر تاریخی و فرهنگی است که از این تعداد تاکنون، یک هزار و 850 اثر به ثبت ملی رسیده است.
قنات و بادگیر از جمله نمادهای شاخص هویتی و تاریخی مردمان سخت‌کوش یزد است که هنر، تخصص و نوع معماری خاص آنها چشم هر گردشگری را به خود جلب می‌کند، هرچند قنات در اعماق زمین حفر می‌شود اما زیبایی بادگیرهایی که چون برج‌های استوار قد علم کرده با مشاهده تصویری از بالای شهر یزد به زیبایی نمایان است.
یزد در منطقه‌ای گرم و بیابانی واقع شده و ساکنان این دیار از گذشته‌های دور برای در امان ماندن از گرمای هوا به فناوری و سازه‌ای منحصر به فرد به نام «بادگیر» دست یافتند و آنها را در خانه و اماکن عمومی بنا کردند.
بلندترین بادگیر جهان در باغ دولت آباد یزد و بلندترین بادگیر چهارگوش مساجد جهان اسلام در مسجد امیرالمومنین (ع) شهر زارچ از توابع شهرستان یزد قرار دارد.
بادگیرها ستون‌های مرتفع چند ضلعی هستند که بر فراز ساختمان قرار می‌گیرند و دریچه‌هایی برای ورود باد دارند؛ باد از دریچه‌ها وارد ستون می‌شود و به درون بنا هدایت و دما را کنترل می‌کند.
زیر بادگیر و در فضای درون خانه معمولاً حوض آب قرار می‌گیرد، باد در برخورد با آب حوض، خنک‌تر و فضای درون خانه مطبوع‌تر احساس می‌شود.
به گفته مدیرکل میراث فرهنگی یزد، 10 سال از تلاش برای ثبت جهانی بادگیرها با عنوان «ثبت فن‌آوری ساخت بادگیر» می‌گذرد اما باوجود ارسال پرونده به یونسکو، به دلیل مداخله و اعتراض نمایندگان کشورهای عربی به ویژه امارات متحده عربی تاکنون محقق نشده است.
اماراتی‌ها اخیراً با بهره گیری از «کریستیانو رونالدو» فوتبالیست مشهور پرتغالی تیزر تبلیغاتی ساخته و آن را به طور گسترده در رسانه‌ها و فضای مجازی منتشر کرده‌اند تا بلکه بتوانند به این شیوه بادگیر را به عنوان جزئی از فرهنگ و هویت کشور خود ارائه کنند.
اصالت تاریخی اثر یکی از اصول و ضوابط مهم تهیه پرونده برای ثبت آثار در فهرست میراث جهانی یونسکو است و بدون شک میراث فرهنگی و هویتی یک منطقه را نمی‌توان با پول تصاحب کرد یا به سرقت برد، اگر چنین شود فعالیت سازمان‌های معتبری چون یونسکو زیر سوال می‌رود.
تاکنون اظهار نظر و موضع رسمی از طرف مقام‌های یونسکو درباره اصالت فناوری ساخت بادگیر به عنوان یک اثر فرهنگی و تاریخی اعلام نشده و با توجه به محدودیت سهمیه برای ارسال پرونده ثبت اثر به یونسکو، باید دید مسئولان سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشورمان چه زمانی عزم خود را برای «ثبت فناوری ساخت بادگیر» جزم می‌کنند؟
ادعا و مداخله کشورها برای ثبت میراث اصیل ایرانی در حوزه‌های مختلف به نام خود به بادگیر ختم نمی‌شود و برای مثال، سال گذشته در حالی «چوگان» با تلاش همه جانبه مسئولان کشورمان به نام ایران در یونسکو ثبت شد که برخی کشورها از جمله جمهوری آذربایجان مدعی ثبت این رشته ورزشی به نام خود بودند.
*خبرنگار ایرنا مرکز یزد
7532/‏‬ 2047


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

مراکز جامع درمان اعتیاد استان البرز آماده بهره برداری شد

10درصد بازرسی های یزد به معادن اختصاص می یابد

خطر آتش‌سوزی جنگل‌های خاتم را تهدید می‌کند

برگزاری نخستین رویداد ایده شو مجازی در دانشگاه یزد

مینی‌بوسی که بی‌گدار به آب زد

کشف 150 قطعه اشیای تاریخی و عتیقه در استان یزد

کشف 401 کیلوگرم موادمخدر و دستگیری 9 قاچاقچی در یزد

شورای هماهنگی خدمات بهداشتی جامعه کار و تولید هرمزگان به عنوان برتر کشوری انتخاب شد

ساختارهای زبان فارسی در کتاب دانستنی‌های زبانی

درخواست مهریزی‌ها برای ساماندهی سکونت شهروندان خارجی

تعطیلی پنج‌شنبه‌ها طرحی منطقی، کارشناسی شده و قابل بررسی

اعطای درجه سرداری به فرمانده سپاه الغدیر یزد

چهاردهمین رسته کسب و کارهای آسیب دیده از بیماری کرونا تعیین و ابلاغ شد

مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی اردبیل خبر داد: اجرای برنامه مشترک پیشگیری از آسیب های اجتماعی در محیط کار و تولید

یک دهم از اراضی منطقه حفاظت شده خائیز در آتش سوخت

امضای تفاهم‌نامه اجرای قانون پیش‎فروش ساختمان در یزد

بیمارستان مهریز به دستگاه ماموگرافی و آندوسکوپی تجهیز شد

401 کیلوگرم موادمخدر در یزد کشف شد

پنجاه و هشتمین نشست تسهیلات جهانی محیط زیست

5.2 میلیارد ریال کارت هدیه بین نیازمندان ابرکوه توزیع شد

آتش سهل‌انگاری بر جان جنگل‌های یزد

10 میلیارد ریال اشیای عتیقه در یزد کشف شد

فرماندار اردکان: کمبود زمین مانع برخی واگذاری‌ها در روستاهاست

امام جمعه مهریز: لازمه عبور از کرونا رعایت نکات بهداشتی است

اورژانس هوایی بیمار سکته مغزی را از بهاباد به یزد منتقل کرد

مردم اموال خود را برای نیاز روز جامعه وقف کنند

گزارش تصویری ملاقات چهره به چهره شهردار شهر جهانی یزد با شهروندان در راستای نهضت پاسخگویی

کشف چند گونه حیات وحش در تهران/ جلوگیری از تعلیف غیر مجاز دام در منطقه حفاظت شده البرز مرکزی

مرمت و لایروبی آبشخورهای حیات وحش در فیروزکوه/ افزایش نظارت ها همزمان با فصل زایمان حیات وحش

​معاون امور اقتصادی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی در کرمانشاه خبر داد: توسعه فرصت‌های شغلی با استفاده از تجربیات کارآفرینان در سراسر کشور به اشتراک گذاشته می شود

ساخت مسکن برای خانوارهای دارای عضو معلول تا پایان امسال

رونمایی از طرح های جدید بیمه ای برای بازنشستگان کشوری

عوامل تیراندازی در یزد دستگیر شدند

فرماندار مهریز: تنگناهای مالی بخش دولتی با مشارکت شهروندان برطرف می‌شود

عرضه قلیان در پاتوق‌ها و قهوه‌خانه‌های بافق پیگرد قانونی دارد

امام جمعه یزد : مساجد برای جذب بیشتر جوانان به جذابیت نیاز دارد

رییس مرکز بهداشت اردکان : استعمال دخانیات در گسترش کرونا موثر است

25 میلیارد ریال به بند خاکی غرب بهاباد اختصاص یافت

سه هزار و 460 متر مربع اراضی ملی در میبد رفع تصرف شد

قلب بافت تاریخی یزد به تپیدن افتاد

توزیع 6800 بسته معیشتی بین نیازمندان از محل موقوفات یزد

امضای تفاهم‌نامه اجرای قانون پیش فروش ساختمان در یزد

شناسایی عامل برداشت غیرمجاز با عنوان شارژ رایگان در یزد

اجرای طرح کشوری نفس برای اولین بار در یزد

اتمام مرمت و بازپیرائی پارک دانشجو

معضلات بیماری شیرین یزدی‌ها

اختصاص 33 درصد از پست‌های مدیریتی محیط زیست یزد به زنان

گفت‌وگو با عیسی کلانتری در روند خاموش‌سازی آتش‌ جنگل‌ها: بالگردها نقش موثری در خاموش‌سازی آتش ندارند

دستگیری عوامل تیراندازی در یزد در کمتر از 12 ساعت

پلمب 19 واحد صنفی متخلف در یزد